Assessment of water quality of degraded anthropogenic reservoirs situated in the area of former coal mine Rozbark in Bytom

Lukasz Piotr Gawor, Sylwia Lutyńska

Abstract


Streszczenie

Obszar deponowania odpadów oraz zdegradowanych zalewisk wodnych w Bytomiu stanowi interesujący i cenny pod względem przyrodniczym teren, charakteryzujący się jednak wysokim stopniem antropopresji oraz wynikającymi z niego problemami środowiskowymi. Do najważniejszych problemów ochrony środowiska badanego obszaru należą: negatywne oddziaływanie zdeponowanych na powierzchni terenu odpadów pogórniczych i komunalnych oraz zanieczyszczenie wód powierzchniowych. Długotrwała eksploatacja górnicza rud cynku i ołowiu oraz węgla kamiennego w obrębie oraz sąsiedztwie omawianego obszaru doprowadziła do zmian powierzchni terenu. Powstanie niecek osiadania, lejów, zapadlisk, budowa nasypów oraz zwałowisk pogórniczych doprowadziły do zakłócenia naturalnego układu krążenia wód.

W artykule przedstawiono wyniki badań terenowych i laboratoryjnych jakości wód powierzchniowych oraz ich zmienności na przestrzeni 5 lat. Badania objęły następujące parametry: odczyn (pH), przewodność, zawiesinę ogólną oraz zawartość następujących jonów – Cl- SO42-, HCO3-, NO3-, NH4+, Ca2+, Mg2+.

Po określeniu genezy zanieczyszczeń przedstawiono propozycję działań zmierzających do poprawy stanu środowiska a także zaproponowano kierunki dalszych szczegółowych badań poszczególnych jego komponentów.


Keywords


degraded anthropogenic reservoirs; water quality, reclamation

Full Text:

PDF

References


Gabzdyl W., 1999. Geologia złóż. Series: Skrypty Uczelniane – Politechnika Śląska im. Wincentego Pstrowskiego, 2163, Wyd. Politechniki Śląskiej, Gliwice.

Girczys J. & Sobik-Szołtysek J., 2002. Odpady przemysłu cynkowo-ołowiowego. Series: Monografie – Politechnika Częstochowska, 87, Wyd. Politechniki Częstochowskiej, Częstochowa.

Kondracki J., 2000. Geografia regionalna Polski. Wyd. Nauk. PWN, Warszawa.

Kropka J., Kowalczyk A. & Rubin K., 1998. Mapa hydrogeologiczna Polski w skali 1:50 000. Arkusz Bytom. Państwowy Instytut Geologiczny, Warszawa.

Labus K. & Skoczyńska S., 2013. Origin of sulphates in the post-mining lakes in the eastern part of Muskau Arch (Polish-German borderland). Geological Quarterly, 57, 3, 561–566.

Mgłosiek J., 1998. Zróżnicowanie jakości węgla niecki bytomskiej na przykładzie pokładów 407/1 i 507 w obszarze górniczym KWK Rozbark. Archiwum Instytutu Geologii Stosowanej.

Pluta I., 2004. Kwaśne wody w kopalniach południowo-zachodniego obszaru Górnośląskiego Zagłębia Węglowego. Przegląd Górniczy, 2, 20–23.

Razowska L., 2001. Changes of groundwater chemistry within the flooded iron mines area in the Czestochowa Region (Southern Poland). Journal of Hydrology, 244, 17–32.

Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 22 października 2014 r. w sprawie sposobu klasyfikacji stanu jednolitych części wód powierzchniowych oraz środowiskowych norm jakości dla substancji priorytetowych. Dz. U. 2014, poz. 1482 [Journal of Laws 2014, item 1482].

Studium wykonalności, karta informacyjna projektu, specyfikacja techniczna oraz dokumentacja techniczna na potrzeby wniosku o dofinansowanie w ramach Programu Rozwoju Subregionu Centralnego Regionalnego Programu Operacyjnego „Rekultywacja zdegradowanych zalewisk wodnych w Bytomiu”, 2009, Bytom.

Szczepańska J., 1990. Zwałowiska odpadów węgla kamiennego jako ogniska zanieczyszczeń środowiska wodnego. Series: Zeszyty Naukowe Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica. Geologia, 35, AGH, Kraków.

Twardowska I., Szczepańska J. & Witczak S., 1988. Wpływ odpadów górnictwa węgla kamiennego na środowisko wodne: ocena zagrożenia, prognozowanie, zapobieganie. Series: Prace i Studia – Polska Akademia Nauk. Instytut Podstaw Inżynierii Środowiska, 35, Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław.




DOI: https://doi.org/10.7494/geol.2015.41.3.249

Refbacks

  • There are currently no refbacks.